वासिङ्टन । कतारले अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पलाई उपहारस्वरूप प्रदान गर्ने बोइङ जम्बो जेट विमानलाई ‘एयर फोर्स वन’—राष्ट्रपतिको आधिकारिक विमान—को रूपमा पुनःनिर्माण गर्ने तयारी तीव्र गतिमा अघि बढिरहेको छ।
सीबीएस न्यूजका अनुसार, करिब ४०० मिलियन डलर मूल्यको यो विमान कतारले ‘बिना सर्त’ अमेरिकी सरकारलाई हस्तान्तरण गरेको हो। यद्यपि, विमानलाई राष्ट्रपतिको प्रयोगका लागि आवश्यक पर्ने सुरक्षा र प्राविधिक पुनःनिर्माणको खर्च भने अमेरिकी सरकारले व्यहोर्नेछ।
उपहारको रूपमा विदेशी मुलुकबाट यति ठूलो मूल्यको विमान प्राप्त हुनुले अमेरिकी राजनीतिक वृत्तमा व्यापक आलोचना निम्त्याएको छ। ट्रम्पका आलोचकहरू मात्र होइन, उनका आफ्नै केही कट्टर समर्थकहरूले समेत यसलाई “विदेशी शक्तिको प्रभावमा पर्न खोजिएको रणनीति” भन्दै आपत्ति जनाएका छन्। कतिपयले त यसलाई ‘घूस’को रूपमा समेत व्याख्या गरेका छन्।
अमेरिकी कानुनअनुसार, सरकारी पदाधिकारीहरूले ४८० डलरभन्दा बढीको उपहार स्वीकार गर्न पाउँदैनन्। तर ह्वाइट हाउसले यो उपहार पूर्ण रूपमा कानुनी रहेको दाबी गर्दै, कतार र अमेरिकी रक्षा विभागबीच पारदर्शी ढंगमा सम्झौता भएको बताएको छ।
उक्त विमान ट्रम्पको कार्यकालमा प्रयोगमा नआए पनि, उनलाई हस्तान्तरण गरिएको विमान भविष्यमा उनको राष्ट्रपति पुस्तकालयमा राखिने योजना छ। कतार र पेन्टागनबीचको सम्झौता अनुसार, विमान अमेरिकाले ‘जस्ताको तस्तै’ स्वीकार गर्नेछ भने, सुरक्षाका लागि आवश्यक सम्पूर्ण परीक्षण, परिक्षण र परिवर्तनहरू अमेरिकी सेनाले गर्नेछ।
यस क्रममा विमानमा कुनै जासुसी उपकरण वा निगरानी प्रणाली त छैन भन्ने विस्तृत परीक्षण हुनेछ। सम्झौतामा स्पष्ट उल्लेख छ—”यो उपहारमा कुनै घूस, भ्रष्टाचार वा अवैध प्रभाव समावेश छैन। यो पूर्ण रूपमा पारदर्शी र वैधानिक प्रक्रिया अन्तर्गत गरिएको सहयोग हो।”
यसो हुँदा पनि राजनीतिक विवाद भने थप गहिरिँदै गएको छ। वामपन्थी नेताहरूले ट्रम्पमाथि विदेशी प्रभावमा चल्न खोजेको आरोप लगाएका छन् भने दक्षिणपन्थी समर्थकहरूले समेत अमेरिकी सम्प्रभुतामाथि प्रश्न उठाएका छन्।
