होर्मुज जलमार्गबारे अमेरिकी रणनीतिमा अस्पष्टता

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प प्रशासनले इरानसँगको द्वन्द्व र मध्यपूर्वको सुरक्षा अवस्थाबारे पछिल्ला दिनहरूमा विभिन्न फरक–फरक अभिव्यक्ति दिएपछि केही अन्योल उत्पन्न भएको देखिएको छ । प्रशासनका अधिकारीहरूले एकातिर अस्थायी युद्धविराम कायम रहेको र सैन्य गतिविधि मुख्यतया रक्षात्मक प्रकृतिको रहेको बताएका छन् भने अर्कोतर्फ आवश्यक परे सैन्य कारबाही पुनः सुरु हुन सक्ने सङ्केत पनि दिएका छन् । अमेरिकी रक्षामन्त्री पिट हेगसेथले होर्मुज जलमार्गबाट जहाजहरूको सुरक्षित आवतजावत सुनिश्चित गर्न अमेरिकी सेनाले सहयोग गरिरहेको बताउनुभएको छ । उहाँका अनुसार यो कदम केवल रक्षात्मक उद्देश्यका लागि हो र तत्कालका लागि युद्धविराम कायम रहेको स्थिति छ । तर सोही अवधिमा इरान र अमेरिकी सेनाबीच क्षेप्यास्त्र तथा ड्रोन आक्रमण भएको रिपोर्टहरू पनि सार्वजनिक भएका छन्, जसले तनावपूर्ण अवस्था अझै पूर्ण रूपमा अन्त्य नभएको सङ्केत गर्छ । अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले सैन्य अभियान आफ्नो उद्देश्यअनुसार सम्पन्न भएको बताउँदै त्यसलाई समाप्त गरिएको उल्लेख गर्नुभयो । साथै, उहाँले क्षेत्रीय शान्तिका लागि इरानसँग सम्झौता आवश्यक रहेको र होर्मुज जलमार्ग पुनः सञ्चालनमा ल्याउनु पर्ने बताउनुभयो । तर त्यसपछि राष्ट्रपति ट्रम्पले होर्मुज जलमार्गमा सुरक्षा सुनिश्चित गर्ने प्रयासहरूलाई अस्थायी रूपमा रोकिएको जानकारी दिनुभयो । उहाँका अनुसार आगामी दिनमा इरानसँग सम्झौताको सम्भावना मूल्याङ्कन गर्न यस्तो निर्णय गरिएको हो । त्यसैबीच, बुधबार बिहान राष्ट्रपति ट्रम्पले यदि इरानले अमेरिकी सर्तहरू स्वीकार नगरेमा सैन्य कारबाही पुनः सुरु हुन सक्ने चेतावनी पनि दिनुभएको छ । विभिन्न अधिकारीहरूका अभिव्यक्तिहरू समय–समयमा फरक–फरक देखिँदा युद्धविरामको वास्तविक अवस्था र अमेरिकी रणनीति सम्बन्धी स्पष्टतामा केही अस्पष्टता देखिएको विश्लेषण गरिएको छ । होर्मुज जलमार्ग विश्वको प्रमुख तेल ढुवानी मार्गमध्ये एक भएकाले यस क्षेत्रको स्थिरताले अन्तर्राष्ट्रिय ऊर्जा बजारमा महत्वपूर्ण प्रभाव पार्ने मानिन्छ ।